Varrezat e Berlinit: Oazë të qeta plot histori

Kush kërkon qetësi në Berlin shkon në një varrezë. Tingëllon çuditshëm, por është e vërtetë. Varrezat historike të Berlinit nuk janë vende të trishtë, por kopshte me pemë të lashta, skulptura të gërryer nga koha dhe një qetësi që nuk gjendet askund tjetër në këtë qytet. Për më tepër, shumë prej tyre janë regjistrime të historisë intelektuale gjermane, të gdhendura fjalë për fjalë në gur.

Alter St.-Matthäus-Kirchhof në Schöneberg

Varrezat në Großgörschenstraße 12–14 duken në shikim të parë si një kopsht i egërsuar. Guri varri të pjerrëta, murgjesh mbi mure të vjetra, gështenja dhe lipa që formojnë një çati mbi shtigjet: këtu koha duket sikur ka ngecur. Por kjo varrezë ndodhet në zemër të Schöneberg-ut, jo më shumë se dhjetë minuta nga stacioni kryesor.

Vëllezërit Grimm janë varrosur këtu. Jacob dhe Wilhelm Grimm, koleksioni i përrallave të të cilëve është ndër librat më të lexuar të letërsisë gjermane, prehin në një varr të thjeshtë që lehtë mund të lihet pa u vënë re. Kush e kërkon, e gjen. Muzikanti Rio Reiser, këngëtar i Ton Steine Scherben, gjithashtu ka gjetur këtu vendqëndrimin e fundit: një varr që edhe sot zbukurohet me objekte të vogla personale nga tifozët e tij.

Historiani Leopold von Ranke, i cili ndikoi thelbësisht në shkencën moderne historike, është varrosur gjithashtu këtu, ashtu si Theodor Mommsen, laureati i Nobelit dhe autori i Historisë Romake. Kjo varrezë nuk të frymëzon respekt solemn ndaj personaliteteve të mëdha, por i ngjan më shumë një kopshti të magjepsur me mbishkrime që të ftojnë t'i deshifrosh. Hyrja falas.

Dorotheenstädtischer Friedhof në Mitte

Kjo varrezë në Chausseestraße 126 është më e njohura në Berlin, dhe me të drejtë. Në një sipërfaqe relativisht të vogël mbledh një densitet emrash që nuk do të mungonte në asnjë tekst letërsie apo filozofie.

Bertolt Brecht dhe Helene Weigel prehin këtu bashkë, shumë pranë shtëpisë së tyre të fundit, e cila sot është e aksesueshme si Brecht-Weigel-Gedenkstätte. Georg Wilhelm Friedrich Hegel, filozofi i idealizmit gjerman, është varrosur këtu, ashtu si Johann Gottlieb Fichte. Johann Gottfried Schadow, skulptori i Quadrigës mbi Portën e Brandenburgut, ka vendin e tij në të njëjtën varrezë.

Dorotheenstädtischer Friedhof është i kompakt, i qetë dhe i vizitueshëm falas. Kush lexon emrat e gurit varri bën një udhëtim nëpër dy shekuj histori intelektuale prusiane dhe gjermane. Rekomandohet një vizitë në pranverë, kur pemët e vjetra frutore lulëzojnë, ose në vjeshtë, kur gjethet bien mbi varret prej ranoreje.

Zentralfriedhof Friedrichsfelde

Pak më në periferi, në lindje të qytetit, ndodhet Zentralfriedhof Friedrichsfelde, i cili luajti një rol qendror në lëvizjen punëtore gjermane. I ashtuquajturi Gedenkstätte der Sozialisten kujton figura politike që u nderuan zyrtarisht në RDA, dhe disa të tjerë që meritojnë të mbahen mend edhe jashtë kategorive politike.

Karl Liebknecht është varrosur këtu; Rosa Luxemburg, edhe pse nuk ka varrin e vet por vetëm një monument, nderohet gjithashtu këtu, ashtu si Ernst Thälmann dhe Wilhelm Pieck. Atmosfera është më serioze se në varrezat e tjera, hapësira më e madhe dhe pemët më pak kapriçioze. Ata që interesohen për historinë e majtës gjermane do të gjejnë këtu më shumë se kudo tjetër. Hyrja falas.

Invalidenfriedhof në Mitte

Vetëm pak minuta në këmbë nga Hamburger Bahnhof ndodhet njëri nga varrezat më të vjetra ushtarake të Prusisë. Invalidenfriedhof në Scharnhorststraße u themelua në vitin 1748 dhe ishte vendprehje e oficerëve dhe komandantëve prusianë. Scharnhorst, reformatori i ushtrisë prusiane, prehet këtu.

Gjatë Luftës së Dytë Botërore varrezat pësuan dëme të rënda; në kohën e RDA ndodheshin drejtpërdrejt në kufi dhe u rrafshua pjesërisht. Sot është restauruar dhe lehtësisht i aksesueshëm. Historia e vetë vendit, e cila ngjesh Prusinë, Perandorinë Gjermane, Republikën e Vajmarit, periudhën naziste, RDA-në dhe ribashkimin, e bën atë një vend me shumë shtresa historike. Kush lexon me vëmendje e zbulon te koleksioni i gurëve varri.

Këshilla për vizitat

Vjeshta është stina më e bukur për vizitat e varrezave në Berlin. Kur gjethet e pemëve të lashta bien dhe ajri freskohet, këto vende shpalosim atmosferën e tyre të vërtetë. Vera ka tërheqjen e vet, kur murgjesh dhe lulet e egra burojnë, por javët e qeta nga tetori deri në nëntor janë të pashoqe.

Të gjitha varrezat e përmendura janë falas. Në shtigje duhet të qëndrosh i qetë; muzika nga altoparlanti është plotësisht e pahijshme në këto vende. Pikniqet i takojnë parqeve të qytetit; për varrezat vlën rregulli: mbërrij, ndalhu, lexo.

Kush dëshiron të zbulojë më shumë rreth Berlinit të qetë përtej monumenteve turistike do të gjejë ide të tjera për orë të qeta në qytet në artikullin tonë mbi parqet më të bukura të Berlinit.