Edebi Berlin: kitapçılar, okumalar ve yazarların mekânları

Döblin'den günümüze: bir yazarlar şehri

Alfred Döblin'den Herta Müller'e, Christopher Isherwood'dan çağdaş edebiyata: Berlin her zaman bir yazarlar şehri olmuştur. Rahat ve kolay anlamda değil, şehrin bir şeyler keşfetmek isteyen yazarları çektiği anlamda. Her dönem kitaplarını geride bırakmıştır. Geriye kalan ise Almanya'da eşi benzeri olmayan bir edebi altyapıdır: karakterli bağımsız kitabevleri, tarihi okuma mekânları, saatlerce oturulabilen kafeler.

Ziyaret etmeye değer kitabevleri

Dussmann das KulturKaufhaus, Friedrichstraße 90'da Berlin'in en büyük kitabevi. Dört kat, saat 23:00'a kadar açık, kitap, müzik ve film bölümleriyle. Uluslararası bölüm iyi donanımlı, müzik bölümü şehrin en iyileri arasında. Neredeyse her şeyin saat 20:00'de kapandığı bir şehirde geç kapanış saati küçümsenecek bir ayrıntı değil. Farkında olmadan burada çok uzun zaman geçirebilirsiniz.

Daha küçük ve odaklı bir şey arayanlar için: Kreuzberg'deki Oranienstraße 20'de bulunan do you read me?!, Almanya'nın en özenle seçilmiş kitabevlerinden biri. Almanca edebiyat, uluslararası sanat kitapları, dünyanın her yerinden dergiler. Personel koleksiyonu iyi tanıyor ve seçki büyük bir özenle hazırlanmış.

Schöneberg'deki Riemannstraße 7'de bulunan Another Country, kütüphane hizmetiyle birleştirilmiş İngilizce bir sahaf. Atmosfer samimi ve rahat, seçki en iyi anlamıyla rastlantısal: aradığınızı değil, aradığınızı bilmediğinizi bulursunuz.

Friedrichshain'de, Warschauer Straße 74'te Shakespeare and Sons var; İngilizce kitaplar ve bitişik bir bagel kafeyle, oturup vakit geçirmelik bir yer. Mimarlık, sanat ve tasarım kitapları için ise: Charlottenburg'da S-Bahn kemerlerinin altındaki Bücherbogen am Savignyplatz, şehrin en güzel ihtisas kitabevlerinden biri.

Okuma etkinlikleri nerede yapılır

Charlottenburg'daki Fasanenstraße 23'te bulunan Literaturhaus Berlin, edebi etkinlikler için en önemli adres. Okumalar, söyleşiler, kitap tanıtımları: program yüksek kaliteli ve konuklar çoğu zaman önemli yazar ve yazarlar. Bina aynı zamanda Berlin'in en güzel bahçeli kafelerinden birine ev sahipliği yapıyor. Etkinliklerin büyük çoğunluğu Almanca olarak düzenleniyor.

Daha deneysel ve erişilebilir olan Lettrétage, Kreuzberg'deki Mehringdamm 61'de: açık mikrofon geceleri, okumalar ve yazma atölyeleri olan bir edebiyat laboratuvarı. Edebiyatı yüksek kültür olarak deneyimlemek istemeyenler için ideal.

Edebi tarihe sahip mekânlar

1920'lerde Tauentzienstraße üzerinde yer alan, bugün yeni yapılar altında yok olan Romanisches Café, Berlin boheminin buluşma noktasıydı. Yazarlar, ressamlar ve gazeteciler orada kahve içer ve kitaplar üzerine tartışırlardı. Mekân artık yok, ama hayal hâlâ yaşıyor.

Ayakta kalanı ise Mitte'deki Chausseestraße 125'teki Brecht-Weigel-Haus: Bertolt Brecht'in son ikametgâhı, bugün müze. Brecht'in çalışma odası, kütüphanesi, Helene Weigel'in mutfağı, büyük ölçüde orijinal hâliyle. Salı'dan Pazar'a açık, Pazartesi kapalı, giriş yaklaşık 5 Euro.

Edebi bir konu olarak Berlin

Berlin'i başrol olarak ele alan bazı kitaplar:

• Alfred Döblin – «Berlin Alexanderplatz» (1929): Başucu eseri. Hiçbir roman şehri gürültüsü, acımasızlığı ve enerjisiyle bu kadar isabetli biçimde tanımlamaz. Franz Biberkopf hapishaneden çıkıp Weimar Cumhuriyeti'nin çalkantılı Berlini'ne döner ve şehir üzerinden silindir gibi geçer.
• Christopher Isherwood – «Goodbye to Berlin» (1939): İngiliz Isherwood, 1930'ların başında Berlin'de yaşadı ve Weimar Cumhuriyeti'nin çöküşünü gözlemledi. Kitabı daha sonra Cabaret müzikalinin temeli oldu.
• Anna Funder – «Stasiland» (2003): Avustralyalı yazar, eski DDR vatandaşları ve Stasi çalışanlarıyla konuştu. DDR ve onun ardından gelenler hakkında yazılmış en çarpıcı kitaplardan biri.
• Wim Wenders – «Der Himmel über Berlin»: Roman değil, ama bir filmin olabileceği kadar edebi. Bölünmüş bir şehrin üzerindeki iki meleğin hikâyesi ve Duvar yıkılmadan önce 1987'nin Berlini.

Berlin'i ziyaret etmeden önce okumak şehre bakışı değiştirir. bevoflats'ın pek çok dairesi bu kitaplarda yer alan semtlerde bulunuyor; bazen tam anlamıyla hakkında yazılmış yerlerin köşe başında.